Swaziland(史瓦濟蘭)

Flag of Eswatini.svg
u hata nu Swaziland(史瓦濟蘭)

u Swaziland sa i labu nu Africa (Fey-cuo 非洲), itiza i 26 30 S, 31 30 E.u ahebal nu lala' mapulung sa 17.364 km2.u ahebal nu lala'ay sa 17,204 km2, u ahebal nu nanumay sa 160 km2. hamin nu tademaw sa 1,451,428. kakalukan umah sa 68.30%, kilakilangan umah sa 31.70%, zumaay henay umah sa 0%.

kiwkay nu Eswatinimikawaway-kalumyiti

namisumad tu ku kanatalay a ngangan u "Swaziland (史瓦濟蘭)" tu Se-waw-ti-ni wan-kuo (史瓦帝尼王國, Kingdom of Eswatini). u Se-waw-ti-ni ku cacay a Afric (Fey-cuo 非洲) saadidi'ay nu kanatal.

史瓦帝尼位於非洲東南部,北、西、南三邊為南非所包圍,東邊與莫桑比克相鄰,人口約110萬,與南非維持密切貿易關係。

Kingdom of Eswatini (史瓦帝尼王國) idai Afric (Fey-cuo 非洲) nu walian timulan, amis, nutipan, timulan malaup nu South Africa (南非), walian atu Muo-san-pi-ke mababiyaw, tademaw kya cacay a lasubu cacay a bataan a mang, atu South Africa (南非) masasungaay ku papacakayan nuheni.

史瓦帝尼有一夫多妻的傳統,國王不定時會舉行選妃活動,目前國王擁有15名妻妾與30位子女。

Kingdom of Eswatini (史瓦帝尼王國) cacay ku acawa nu tatama pina ku tataynaan a acawawan nu lalid nuheni. nai' ku wantan amipili’tu tatayna a kawaw, ayda nina kuowan sabaw tu lima ku tataynaan a acawaw atu tulu a pulu’ku wawaw.[1]

tapang tusu nu kanatal (首都)mikawaway-kalumyiti

u tapang tusu nu kanatal sa u Mbabane (墨巴本).

kakinginan nu kanatal demiad (國家紀念日)mikawaway-kalumyiti

kakinging nu kanatal demiad sa 6 bulad 9 demiad.

tabakiay a tapang nu kanatal (元首)mikawaway-kalumyiti

u tabakiay a tapang nu kanatal (cong-tung) ayza sa ci Mswati III, micakat a demiad sa i 1986 a mihca 4 bulad 25 demiad.

u cunli nu Swaziland(史瓦濟蘭)ayza sa ci Themba N. Masuku, micakat a demiad sa i 2020 a mihcaan 12 bulad 13 demiad.

laylay (歷史)mikawaway-kalumyiti

史瓦帝人原屬班圖族之一支,16世紀時班圖族自非洲中部遷徙至南部。18世紀中葉,史瓦帝蘭脫離班圖自立,其領袖為恩史瓦濟(Mswazi),其後該族即以「史瓦帝」為其族名。

Swati (史瓦帝) a tademaw naw Pantu (班圖) a binacadan, cacay a bataan idaw ku enem a seci Pantu (班圖) a binacadan namakayda i Africa (Fey-cuo 非洲) nu tebang mabulaw tayda i nu timulan, sabaw tu walu a seci, Swaziland (史瓦濟蘭) miliyas tu Pantu (班圖) a patideng, u sakakaay ci Mswazi ( 恩史瓦濟), nikudan pangangan sat u Swati (史瓦帝) han a binacadan.

1902年布爾戰爭之後,史瓦帝蘭成為英國的保護國。1968年9月6日獨立。1973年4月,索布扎二世廢除憲法並解散議會,禁止政黨活動。1978年制定新憲法,但並沒有向國民公布,直到2005年才重新施行憲法。

cacay a malebut siwaw a lasubu idaw ku tusa a mihcaan nikudan ni kalepacawan nu Bu-Er (布爾), Swaziland (史瓦濟蘭) mala masimaway a kanatal nu UK (Ing-kuo 英國). cacay a malebut siwa a lasubu enem a bataan idaw ku walu a mihcaan siwa a bulat enem a demiad misiteked. cacay a malebut siwa a lasubu pitu a bataan idaw ku tulu a mihcaan sepat a bulad, Suopu-ca (索布扎) ese milawpes tu sinfa bulasakan ku ehun, pasaluimeng tu kawaw nu centan. cacay a malebut siwa a lasubu pitu a bataan idaw ku walu a mihcaan misa baluhay tu sinfa, caay sipasiydai tu katuuday amihapu, katukuh tu tusa a malebut idaw ku lima a mihcaan malingatusa misa baluhay tu sian-fa (憲法).[2]

sumad sa tu kanatalay a ngangan (改國名)mikawaway-kalumyiti

2018年史瓦濟蘭國王恩史瓦帝三世宣布史瓦濟蘭(Swaziland)將改名為Kingdom of Eswatini,將史國新國名的中譯名稱相應調整為「史瓦帝尼王國」。

i 2018 a mihcaan Swaziland (史瓦濟蘭) kuo-wan ci En-se-waw-ti sakatuluay a se (恩史瓦帝三世, King Mswati III) mihapu tu Swaziland (史瓦濟蘭) misumad tu ngangan u Kingdom of Eswatini han, sumad hantu ku ngangan tu "Swatini wan-kuo" (史瓦帝尼王國, Kingdom of Eswatini).

史瓦濟蘭4月19日舉行獨立50週年及國王恩史瓦帝三世(H.M. King Mswati III)50歲生日的「雙慶活動」時,恩史瓦帝三世在儀式中致詞時表示,「史瓦濟蘭」是英國人訂下的國名。宣布將其國名正名為「Kingdom of Eswatini」。

Swaziland (史瓦濟蘭) sepat a bulad sabaw tu siwa a demiad patideng tunipi siteked tu lima a pulu nu pilipayan atu kuo-wan ci En-se-waw-ti sakatuluay a se (恩史瓦帝三世) tu lima a pulu anilecuhan maleapi ku kawaw, ci En-se-waw-ti sakatuluay a se (恩史瓦帝三世) tini kasikawawan sakamusa Swaziland (史瓦濟蘭) nu UK (Ing-kuo 英國) ani panganganan a kanatal. mihapu sa pangangan tu kanatal a ngangan tu "Kingdom of Eswatini".

恩史瓦帝三世當時說,史瓦濟蘭的改名已遲到太久,尤其看到其他國家獨立後,紛紛以本土化的名字做為國名,因此,他要在50、50這個歷史性的一天,將國家改名為Kingdom of Eswatini。

tawya sakamusa ci ci En-se-waw-ti sakatuluay a se (恩史瓦帝三世), tada matenes tu misumad tu nganga saci Swaziland (史瓦濟蘭), makaadih tunu duma a kanatal tini pisiteked sa, unu niyadu'ay tu kusapa ngangan tu ngangan nu kanatal, sisa itini cinida a mangalay tuni kaleapiya amisumad tu ngangan nu kanatal Kingdom of Eswatini han kuni pangangan.[3]

史瓦濟蘭的名稱沒有出現在國歌裡。而史瓦濟蘭護照上雖有英文與法文的原國名,但因下方已有新國名伊史瓦帝尼(eSwatini),儘管字體較小,但護照毋需立即更改。

Swaziland (史瓦濟蘭) u ngangan inai tahekal i dadiw nu kanatal nuheni. i Swaziland (史瓦濟蘭) sakatahekal nu mibunsiw idaw ku igu atu faiun a ngangan nu kanatal, i sasa idaw ku baluhay a ngangan nu eSwatini 伊史瓦帝尼, amica kunika adidi’ nu sulit, saka tahekal nu mibunsiw acaay tu kaw sasumadan.

非洲南部其他國家在脫離殖民地獨立後多已改名,像是貝川納蘭(Bechuanaland)改名波札那共和國(Botswana)、羅德西亞(Rhodesia)變身辛巴威共和國(Zimbabwe)、尼亞薩蘭(Nyasaland)易名馬拉威共和國(Malawi)。

Africa (Fey-cuo 非洲) nutimulan a nutaw a kanatal miliyas tu mikuwanay misitekesatu nami sumad tu ngangan, mahida u Bechuanaland (貝川納蘭) sumadeng tu Botswana波札那共和國、Rhodesia (羅德西亞) sumad satu Zimbabwe (辛巴威共和國)、Nyasaland (尼亞薩蘭) atu Malawi馬拉威共和國。

史瓦濟蘭國王恩史瓦帝三世今天宣布,為避免外國人分不清史瓦濟蘭(Swaziland)和瑞士(Switzerland),國名將改為伊史瓦帝尼王國(Kingdom of eSwatini,暫譯)。

Swaziland (史瓦濟蘭) kuo-wan ci En-se-waw-ti sakatuluay a se (恩史瓦帝三世) sakamu sa ayda, matalaw acaay ka tinengi nutaw ku Swaziland (史瓦濟蘭) atu Switzerland (瑞士) u nganga nu kanatal samad han tu Kingdom of eSwatini (伊史瓦帝尼王國).[4]

lalangawan atu limulak (文化及娛樂)mikawaway-kalumyiti

史國每年有兩項主要傳統文化慶典活動,一為蘆葦節(Umhlanga, Reed Dance)慶典,史國各地之少女每年八月底或九月初集結於Ludzidzini王宮外之廣場,連續舉行兩天之歌舞慶典活動。

Swaziland (史瓦濟蘭) idaw ku tusaay a lalidan nu lalangawan nu kawaw, cacay han "Umhlanga" (Reed Dance, 蘆葦節) malimulak, Swaziland (史瓦濟蘭) limucedan tu mihcaan nu walu a bulad atu siwa a bulat mapulung i "Ludzidzini" wan-kun (王宮) a putah, tusaay a demiad i putah mudadiw malimulak.

另一為豐年祭勇士節(Incwala, the First Fruit Festival)慶典,每年十二月中、下旬或隔年一月初在Ludzidzini王宮內之牧牛場舉行。

duma u lalikid "Incwala" (the First Fruit Festival) limulak, tu paymihcaan sabaw tusa a bulad, atu sakatusa a mihcaan tu cacay a bulad itida i "Ludzidzini" wan-kun (王宮) i labu nu papakatalanan a limulak.

史國每年4月間慶祝史王Mswati Ⅲ壽辰,輪流在史國4個省舉辦慶祝活動,藉以讓各地區居民可參與該項慶祝活動。

Swaziland (史瓦濟蘭) tu mihcaan tu sepatu a bulad malimulak tu Mswati Ⅲ (史王) makakutay tunu sepatay a niyadu' malimulak, kya milihidanamin ku niyadu'ay a tademaw a limulak.

另史國每年於8月底至9月上旬舉辦為期10日之「國際貿易商展」(International Trade Fair),除具促進對外貿易之目的,藉由該商展場合亦結合各項娛樂表演活動,近年已成為史國人民年度休閒娛樂盛事之一。

duma nu Swaziland (史瓦濟蘭) a walu a bulad katukuh tu siwa a bulad sikawaw pulu’ a demiad asikawaw tu kitakitay a picakayan (International Trade Fair, 國際貿易商展), kya katinenga nu pasayputahay numi siwbaya, kya milihida ku katuuday maadih kunipisilac tu cancan masasupadang malimulak asikawaw, aydatu amihcaan asikawaw tu aidangan atu kalimulakan nu Swaziland (史瓦濟蘭) a tademaw. 

當地主要休閒娛樂設施及觀光點,史國主要觀光旅館為王家太陽飯店(Royal Swazi Spa Hotel附設有高爾夫球場、賭場及溫泉游泳池)、Lugogo Sun Hotel,首都墨巴本地區有Mountain Inn。

niyadu' nu angangan nu aidangan atu aadihan, Swaziland (史瓦濟蘭) angangan nu kakitidaan a liwkan u (Royal Swazi Spa Hotel)idaw ku mammalian tu adidi'ay a sanglacay a mammalian, papakiwan atu ngangaduyan tu wuncin, "Lugogo Sun Hotel", i tapang tusu idaw ku "Mountain Inn" a niyadu'.

另Mbabane Club有小型高爾夫球場及網球場, The Gables購物中心設有史國唯一之現代化電影院,主要播映美國好萊塢電影。整體而言,史國休閒娛樂設施較為匱乏,且晚間較無處可去。

duma nu "Mbabane Club" adidi'ay a sasalamaan tu mali atu wunciucen, tabakiay a cacakayan nu The Gables, aydaay a aadihan tu kacudu, angangan nu sapaadih u nu Amilika a kacudu. inai' ku lalalimulakan i Swaziland (史瓦濟蘭) labiihantu inayay ku kataydaan.

史國觀光景點較少,主要包括Hlane、Mkhaya及Mlilwane三處野生動物保育區及藝術蠟燭廠(Swazi Candle)、玻璃工廠(Ngwenya Glass)、Maguga水壩等。

adidi' ku aaidangan nu Swaziland (史瓦濟蘭), u tatataydaan amidang sa "Hlane", "Mkhaya" atu "Mlilwanea" kya tuluay a aadupan tu dadiputan a kitidaan atu nalimaan amisangaan tu lacik (Swazi Candle), galasuwan a kakulian (Ngwenya Glass), "Maguga" cascas sa.[5]

malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinenganmikawaway-kalumyiti